021-66565060 09129574089

جهت ارتباط میتوانید با شماره تلفن ما در تماس باشید

آدرس

تهران – بلوار کشاورز – بین خیابان جمالزاده شمالی و کارگر شمالی – پلاک 342 – طبقه 5 – واحد 1۷

کشت گوجه فرنگی در گلخانه
طول دوره جوانه زنی تا ظهور برگ های لپه ای در سطح خاک معمولاً ۶ روز است و از ۴ تا ۶ هفته نشاء آماده انتقال به زمین اصلی است. برای اینکه بذر گوجه فرنگی بتواند به خوبی جوانه زده و رشد نماید، بهتر است تا زمان رشد مطلوب بوته آن را در محل خزانه نگهداری نمود که هم در استفاده از امکانات گلخانه بتوان صرفه جویی کرد و هم گیاه بتواند در ابتدا رشد خوبی داشته باشد. به همین منظور قسمتی از گلخانه را برای گلدان های نشاء در نظر گرفته و یا محلی را برای خزانه انتخاب می کنیم.
در مناطقی که عمل زهکشی با مشکل مواجه است، کاشت بر روی پشته توصیه می شود و بایستی از کاشت محصول در خاک های آلوده به دلیل بیماری هایی مانند فوزاریوم و یا پژمردگی ورتیسیلیومی اجتناب نمود و همچنین از ارقام مقاوم استفاده کرد.
به منظور به حداقل رساندن مسائل مربوط به بیماری، اجرای تناوب مناسب در گلخانه توصیه می شود. وجود ارقام فراوان تولید کنندگان را قادر می سازد تا گوجه فرنگی را در دامنه وسیعی از شرایط دمایی پرورش دهند. رشد رویشی و زایشی گوجه فرنگی در دماهای پایین تر از ۱۶ درجه سانتی گراد به میزان زیادی محدود شده و قرار گرفتن طولانی مدت گیاه در دمای ۱۲ درجه سانتی گراد یا کمتر می تواند منجر به آسیب سرمایی گردد.
با وجودی که گوجه فرنگی به یخبندان و سرما حساسیت دارد اما مقاومت آن به سرما نسبت به فلفل و بادمجان بیشتر است. دمای بهینه برای رشد و گلدهی گوجه فرنگی ۲۵ تا ۳۰ درجه سانتی گراد در روز دمای ۱۶ تا ۲۰ درجه سانتی گراد در شب است. وجود اختلاف دمایی بین دماهای روزانه و شبانه در بهبود گلدهی، رشد و کیفیت میوه موثر می باشد.
بهترین دما برای جوانه زنی ۳۰ درجه سانتی گراد می باشد. لی باید بسترهای مناسب که تا عمق ۸۰ سانتی متری قابلیت نفوذ ریشه را داشته باشد مهیا نمود. همچنین باید علف های هرز را پیش از انتقال نشاء حذف و پاکسازی نمود و به خصوص از دو علف هرز سس و گل جالیز نباید غافل گردید.
این دو مشکلات فراوانی را برای گوجه فرنگی ایجاد می کنند. بهتر است با مشاهده سس یا گل جالیز آن ها را از کنار بوته جدا کرده و پاکسازی نمود. بهترین اسیدیته خاک برای گوجه فرنگی ۵/۸ تا ۵/۵ می باشد و تراکم کشت را ۲ تا ۵/۲ بوته در متر مربع می توان انتخاب نمود.
گرده افشانی در گوجه فرنگی
بوته گوجه فرنگی برای میوه دهی نیاز به گرده افشانی دارد. در کشت هوای آزاد گرده افشانی به وسیله باد و تکان خوردن بوته ها انجام می شود ولی در گلخانه ها که فضایی بسته می باشند و امکان وزش باد وجود ندارد، تکان دادن بوته ها را با دست یا ضربه کاغذ لوله شده ای روی خوشه انجام می دهند. ولی چون این کار در سطوح وسیع هزینه بر می باشد، عمل لرزش گل ها را به وسیله دستگاه الکتریکی روی قیم ها می توان انجام داد.
زمان گرده افشانی تا حدودی در تعداد و اندازه میوه ها موثر خواهد بود. گرده افشانی روزانه بین ساعت ۱۰ صبح تا ۲ بعد از ظهر در اواسط بهار و تابستان و ۱۱ صبح تا ۳ بعد از ظهر در ماه های زمستان تا اوایل بهار بسیار مناسب می باشد. در این ساعات رطوبت کم و درجه حرارت بالا می باشد
گل های گوجه فرنگی گلخانه ای بر خلاف خیار برای تشکیل میوه نیاز به گرده افشانی دارند. گل های گوجه فرنگی کامل و اغلب خود گلشن می باشد. هنگام گرده افشانی دانه های گرده از بساک جدا می شود و بعضی از آن ها روی کلاله همان گل و گاهی روی کلاله گل دیگر قرار می گیرند و باعث تلقیح تخمک ها می شوند.
در فصل پاییز که شدت نور کم می باشد تلقیح گل و تشکیل میوه به لحاظ بلند شدن طول خامه نسبت به میله پرچم کاهش می یابد. چون تلقیح گل به طور کامل صورت نمی گیرد، تلقیح ناقص گل نیز منجر به تشکیل بذر ناکافی و غیر یکنواخت در داخل میوه شده و در نهایت میوه هایی با کیفیت پایین، بد شکل و دارای فرورفتگی تولید می شود.
اگر عمل تلقیح به خوبی صورت نگیرد گل ها ریزش می کنند. بنابراین باید از عوامل محرک دیگری برای آزادسازی گرده های گل استفاده شود.
• استفاده از زنبورهای مخصوص گرده افشان که عمر آن ها یک فصل است. که به طور غیر مستقیم باعث شوک به گیاه و عمل تلقیح می شود که نتیجه خوبی دارد زیرا تمام گل ها را گرده افشانی می کنند و هزینه کارگری کاهش مییابد و در تمام طول روز مشغول فعالیت هستند. برای هر ۲۰۰۰ متر مربع یک کندو از این زنبورها کافی می باشد.
• ضربه زدن به گل ها با کاغذ لوله شده و قلم مو که معمولاً در گلخانه های بزرگ کاربرد چندانی ندارد.
• استفاده از ویبراتوربرقی یا لرزاننده الکتریکی که معروف به زنبور الکتریکی می باشد هر دو یا سه روز یک بار و یا ضربه زدن به سیم های مهار به صورت یک روز در میان .
نکته:در فصول سرد به منظور جلوگیری از ریزش گل و افزایش میوه دهی استفاده از تنظیم کننده های رشد گیاهی به صورت محلول پاشی بر روی خوشه گل بر اساس یک برنامه منظم استفاده می شوند.
زمان گرده افشانی
برای انجام عمل گرده افشانی در گلخانه بهتر است دمای موجود در گلخانه بین ۲۰ تا ۲۵ درجه سانتی گراد و رطوبت آن نیز کم باشد. در دماهای بالاتر و پایین تر از این حد تلقیح گل ها به خوبی صورت نمی گیرد که عدم تلقیح گل باعث ریزش گل خواهد شد. بنابراین دمای گلخانه در روز و در زمان گرده افشانی نباید از ۲۸ درجه سانتی گراد بالاتر و در شب از ۱۵ درجه سانتی گراد پایین تر باشد.
روزهای ابری و شرایط رطوبت زیاد باعث به هم چسبیدن دانه های گرده شده و موجب تلقیح ناقص یا عدم تلقیح گل می شود. تشکیل میوه و رنگ گیری آن در بوته گوجه فرنگی تابع چند عامل مهم مواد غذایی، درجه حرارت و طول مدت روشنایی می باشد.
نور خورشید به طور مستقیم در شرایط مناسب اقلیمی در رنگ و اندازه گوجه فرنگی تاثیری ندارد. معمولاً ۱۸ تا ۳۵ روز پس از تلقیح گل ها میوه ها قابل برداشت هستند. هورمون اتیلن را می توان در زمانی که هوا سرد می شود جهت رنگ گیری میوه ها استفاده کرد. زمانی که برگ های نزدیک به هر خوشه میوه حذف می شود میوه امکان بهتری برای رنگ گیری پیدا می کند. زمان برداشت گوجه فرنگی با توجه به نوع رقم و هدف از پرورش گوجه فرنگی متفاوت می باشد.
به عنوان نمونه در صورتی که نیمی از خوشه واریته کلاستر به رنگ نهایی در آمده باشد می توان آن را چید و به بازار عرضه نمود چنانچه مسافت مزرعه تا بازار کم باشد و نیمه سبز خوشه فرصت رنگ پذیری نداشته باشد می توان از محلی که دمای آن گرمای مناسبی جهت تغییر رنگ گوجه دارد استفاده نمود . در صورتی که واریته ها به صورت کلاستر و یا همرس نباشد بهتر است گوجه های رسیده را در زمان خاص خود برداشت کرد.
مسلماً اندازه گوجه فرنگی هر چقدر درشت تر باشد زمان تبدیل گل به میوه و رسیدن آن هم طولانی تر خواهد بود. امروزه بسیاری از کشاورزان به خاطر تقاضای مناسب مصرف کننده تمایل زیادی به کشت گوجه ها چری دارند و این به دلیل میزان باردهی فراوان، رنگ های قرمز، صورتی و زرد و شکل های مختلف آن است که باعث قیمت بالای این واریته شده است.
کیفیت آب برای پرورش گوجه فرنگی گلخانه ای
کیفیت آب می تواند بر روی گیاه و خاک تاثیر داشته باشد. اثر علف کش های مورد استفاده مانند آترازین و متاکلر می تواند باعث از بین رفتن گوجه فرنگی شود. گوجه فرنگی به اکثر علف کش ها حتی در کمترین غلظت حساسیت دارد.
کیفیت آب بستگی به منبع تهیه و عاری بودن از مواد معلق و محلول دارد. در آّب های حاوی فلور،کلر، برم، بی کربنات، سدیم، گاز کلر و کربنات باید آن ها را حذف و یا آب را تا حدی رقیق کرد که غلظت این عناصر برای گیاه زیان آور نباشد.
مواد آلی مانند حشره کش های شیمیایی و نفتی و مواد آلی را باید از آب مورد استفاده برای گلخانه حذف نمود. روش فیلتر کربنی باعث حذف مواد شیمیایی آلی معلق می گردد و تعویض یونی و اسمز معکوس منجر به حذف یون های معدنی می شود.
تغذیه و کوددهی در گوجه فرنگی
نیاز گوجه فرنگی به مواد غذایی بسیار زیاد است و در خاک متوسط تا غنی از عناصری همچون فسفر، پتاسیم، کلسیم و منیزیم بیشترین میزان رشد را دارد. نیاز گوجه فرنگی به پتاسیم، کلسیم و آهن زیاد و به نیتروژن، منیزیم، فسفر، گوگرد، بر، منگنز و روی متوسط است. در خاک ضعیف از نظر کلسیم و تحت تنش آبی ناهنجاری فیزیولوژیکی پوسیدگی گلگاه دیده می شود. کودهی قبل از کاشت
مهمترین کودهای پایه، کود آلی حیوانی و یا کمپوست حاصل از بقایای گیاهی می باشند. این کودها وقتی با خاک مخلوط می شوند علاوه بر تامین عناصر غذایی، بافت فیزیکی و تهویه مناسب را برای خاک فراهم می کنند.
برای این منظور توصیه می گردد از کودهای آلی پوسیده و کمپوست شده کامل مصرف شود. میزان قابل مصرف کودهای آلی را بین ۵۰ تا ۱۰۰ تن در هکتار می توان توصیه نمود. مقدار کودهای شیمیایی را باید بر اساس توصیه کودی آزمایشگاه خاک شناسی استفاده نمود.
برای مصرف کودهای پایه در فصول سرد زمستان که محدودیت نور وجود دارد باید توجه داشت که مقدار بیشتری نسبت به میزان توصیه شده مصرف گردد.

برداشت گوجه فرنگی گلخانه ای
گوجه فرنگی از جمله صیفی جاتی است که به دلایل فراوان کشت آن قابل صرفه است زیرا این محصول در غذاهای مختلف مورد استفاده قرار می گیرد و آن جا که به صورت اصلی وجود ندارد به صورت رب گوجه باعث خوشمزگی غذا می شود.
به همین دلیل است که در کشت گوجه فرنگی واریته هایی در نظر گرفته شده است که دقیقا با شرایط مصرف گوجه فرنگی مطابق است. گوجه فرنگی ریز در اندازه های ۵ تا ۲۰ گرمی و همین طور گوجه فرنگی هایی با وزن های تا ۲۵۰ گرم تولید شده است که به خاطر استفاده از تکنیک های جدید علاوه بر مقاومت بالا در برابر بسیاری از ویروس ها و بیماری ها، استعداد دوام و تازگی را تا مدت طولانی دارا می باشد.
مهمترین عامل در برداشت گوجه فرنگی این است که گوجه فرنگی در چه زمانی رسیده است. اگر محتویات اطراف بذر، ژله ای شده باشد به نحوی که با لبه تیز چاقو قادر به جداسازی آن از بذر باشیم در این هنگام میوه گوجه فرنگی رسیده است.
در صورتی که میوه قرمز یا صورتی رنگ شده باشد ولی گوشن میوه سفت باشد، میوه رسیده سفت است. همچنین اگر میوه کاملا رنگی و نرم باشد می گویند میوه رسیده است. جهت مصرف تازه خوری گوجه فرنگی و عرضه آن در بازار های محلی باید زمانی که میوه رسیده سفت است، آن را برداشت کرد. جهت عرضه میوه به بازارهای کمی دوردست، میوه ها را زمانی که سبز رسیده است برداشت می کنند.
اگر میوه کاملا رشد کرده باشد و در محل اتصال ساقه پس از حذف کاسه گل یک حلقه قهوه ای رنگ ایجاد شده باشد می گویند میوه رنگ اندازی شده است.
از زمان تولید نشاء و انتقال آن به زمین اصلی تا تولید میوه ۵۰ تا ۶۰ روز طول می کشد که بستگی به تغذیه گیاه، شرایط محیطی، هرس بوته و فصل کاشت دارد. در زمستان حدود ۶۰ روز و در تابستان حدود ۵۰ روز طول می کشد.
طول مدت باردهی ۲ تا ۳ ماه و در شرایط بهتر ۴ ماه خواهد بود و برداشت میوه در بهار ۲ بار و در تابستان ۳ بار در هفته می باشد که برداشت تدریجی منجربه افزایش عملکرد و بالا بردن وزن میوه های نارس روی خوشه می شود.

کشت گوجه فرنگی در گلخانه
طول دوره جوانه زنی تا ظهور برگ های لپه ای در سطح خاک معمولاً ۶ روز است و از ۴ تا ۶ هفته نشاء آماده انتقال به زمین اصلی است. برای اینکه بذر گوجه فرنگی بتواند به خوبی جوانه زده و رشد نماید، بهتر است تا زمان رشد مطلوب بوته آن را در محل خزانه نگهداری نمود که هم در استفاده از امکانات گلخانه بتوان صرفه جویی کرد و هم گیاه بتواند در ابتدا رشد خوبی داشته باشد. به همین منظور قسمتی از گلخانه را برای گلدان های نشاء در نظر گرفته و یا محلی را برای خزانه انتخاب می کنیم.
در مناطقی که عمل زهکشی با مشکل مواجه است، کاشت بر روی پشته توصیه می شود و بایستی از کاشت محصول در خاک های آلوده به دلیل بیماری هایی مانند فوزاریوم و یا پژمردگی ورتیسیلیومی اجتناب نمود و همچنین از ارقام مقاوم استفاده کرد.
به منظور به حداقل رساندن مسائل مربوط به بیماری، اجرای تناوب مناسب در گلخانه توصیه می شود. وجود ارقام فراوان تولید کنندگان را قادر می سازد تا گوجه فرنگی را در دامنه وسیعی از شرایط دمایی پرورش دهند. رشد رویشی و زایشی گوجه فرنگی در دماهای پایین تر از ۱۶ درجه سانتی گراد به میزان زیادی محدود شده و قرار گرفتن طولانی مدت گیاه در دمای ۱۲ درجه سانتی گراد یا کمتر می تواند منجر به آسیب سرمایی گردد.
با وجودی که گوجه فرنگی به یخبندان و سرما حساسیت دارد اما مقاومت آن به سرما نسبت به فلفل و بادمجان بیشتر است. دمای بهینه برای رشد و گلدهی گوجه فرنگی ۲۵ تا ۳۰ درجه سانتی گراد در روز دمای ۱۶ تا ۲۰ درجه سانتی گراد در شب است. وجود اختلاف دمایی بین دماهای روزانه و شبانه در بهبود گلدهی، رشد و کیفیت میوه موثر می باشد.
بهترین دما برای جوانه زنی ۳۰ درجه سانتی گراد می باشد. لی باید بسترهای مناسب که تا عمق ۸۰ سانتی متری قابلیت نفوذ ریشه را داشته باشد مهیا نمود. همچنین باید علف های هرز را پیش از انتقال نشاء حذف و پاکسازی نمود و به خصوص از دو علف هرز سس و گل جالیز نباید غافل گردید.
این دو مشکلات فراوانی را برای گوجه فرنگی ایجاد می کنند. بهتر است با مشاهده سس یا گل جالیز آن ها را از کنار بوته جدا کرده و پاکسازی نمود. بهترین اسیدیته خاک برای گوجه فرنگی ۵/۸ تا ۵/۵ می باشد و تراکم کشت را ۲ تا ۵/۲ بوته در متر مربع می توان انتخاب نمود.
گرده افشانی در گوجه فرنگی
بوته گوجه فرنگی برای میوه دهی نیاز به گرده افشانی دارد. در کشت هوای آزاد گرده افشانی به وسیله باد و تکان خوردن بوته ها انجام می شود ولی در گلخانه ها که فضایی بسته می باشند و امکان وزش باد وجود ندارد، تکان دادن بوته ها را با دست یا ضربه کاغذ لوله شده ای روی خوشه انجام می دهند. ولی چون این کار در سطوح وسیع هزینه بر می باشد، عمل لرزش گل ها را به وسیله دستگاه الکتریکی روی قیم ها می توان انجام داد.
زمان گرده افشانی تا حدودی در تعداد و اندازه میوه ها موثر خواهد بود. گرده افشانی روزانه بین ساعت ۱۰ صبح تا ۲ بعد از ظهر در اواسط بهار و تابستان و ۱۱ صبح تا ۳ بعد از ظهر در ماه های زمستان تا اوایل بهار بسیار مناسب می باشد. در این ساعات رطوبت کم و درجه حرارت بالا می باشد.
گل های گوجه فرنگی گلخانه ای بر خلاف خیار برای تشکیل میوه نیاز به گرده افشانی دارند. گل های گوجه فرنگی کامل و اغلب خود گلشن می باشد. هنگام گرده افشانی دانه های گرده از بساک جدا می شود و بعضی از آن ها روی کلاله همان گل و گاهی روی کلاله گل دیگر قرار می گیرند و باعث تلقیح تخمک ها می شوند.
در فصل پاییز که شدت نور کم می باشد تلقیح گل و تشکیل میوه به لحاظ بلند شدن طول خامه نسبت به میله پرچم کاهش می یابد. چون تلقیح گل به طور کامل صورت نمی گیرد، تلقیح ناقص گل نیز منجر به تشکیل بذر ناکافی و غیر یکنواخت در داخل میوه شده و در نهایت میوه هایی با کیفیت پایین، بد شکل و دارای فرورفتگی تولید می شود.
اگر عمل تلقیح به خوبی صورت نگیرد گل ها ریزش می کنند. بنابراین باید از عوامل محرک دیگری برای آزادسازی گرده های گل استفاده شود.
• استفاده از زنبورهای مخصوص گرده افشان که عمر آن ها یک فصل است. که به طور غیر مستقیم باعث شوک به گیاه و عمل تلقیح می شود که نتیجه خوبی دارد زیرا تمام گل ها را گرده افشانی می کنند و هزینه کارگری کاهش مییابد و در تمام طول روز مشغول فعالیت هستند. برای هر ۲۰۰۰ متر مربع یک کندو از این زنبورها کافی می باشد.
• ضربه زدن به گل ها با کاغذ لوله شده و قلم مو که معمولاً در گلخانه های بزرگ کاربرد چندانی ندارد.
• استفاده از ویبراتوربرقی یا لرزاننده الکتریکی که معروف به زنبور الکتریکی می باشد هر دو یا سه روز یک بار و یا ضربه زدن به سیم های مهار به صورت یک روز در میان .
نکته:در فصول سرد به منظور جلوگیری از ریزش گل و افزایش میوه دهی استفاده از تنظیم کننده های رشد گیاهی به صورت محلول پاشی بر روی خوشه گل بر اساس یک برنامه منظم استفاده می شوند.
زمان گرده افشانی
برای انجام عمل گرده افشانی در گلخانه بهتر است دمای موجود در گلخانه بین ۲۰ تا ۲۵ درجه سانتی گراد و رطوبت آن نیز کم باشد. در دماهای بالاتر و پایین تر از این حد تلقیح گل ها به خوبی صورت نمی گیرد که عدم تلقیح گل باعث ریزش گل خواهد شد. بنابراین دمای گلخانه در روز و در زمان گرده افشانی نباید از ۲۸ درجه سانتی گراد بالاتر و در شب از ۱۵ درجه سانتی گراد پایین تر باشد.
روزهای ابری و شرایط رطوبت زیاد باعث به هم چسبیدن دانه های گرده شده و موجب تلقیح ناقص یا عدم تلقیح گل می شود. تشکیل میوه و رنگ گیری آن در بوته گوجه فرنگی تابع چند عامل مهم مواد غذایی، درجه حرارت و طول مدت روشنایی می باشد.
نور خورشید به طور مستقیم در شرایط مناسب اقلیمی در رنگ و اندازه گوجه فرنگی تاثیری ندارد. معمولاً ۱۸ تا ۳۵ روز پس از تلقیح گل ها میوه ها قابل برداشت هستند. هورمون اتیلن را می توان در زمانی که هوا سرد می شود جهت رنگ گیری میوه ها استفاده کرد. زمانی که برگ های نزدیک به هر خوشه میوه حذف می شود میوه امکان بهتری برای رنگ گیری پیدا می کند. زمان برداشت گوجه فرنگی با توجه به نوع رقم و هدف از پرورش گوجه فرنگی متفاوت می باشد.
به عنوان نمونه در صورتی که نیمی از خوشه واریته کلاستر به رنگ نهایی در آمده باشد می توان آن را چید و به بازار عرضه نمود چنانچه مسافت مزرعه تا بازار کم باشد و نیمه سبز خوشه فرصت رنگ پذیری نداشته باشد می توان از محلی که دمای آن گرمای مناسبی جهت تغییر رنگ گوجه دارد استفاده نمود . در صورتی که واریته ها به صورت کلاستر و یا همرس نباشد بهتر است گوجه های رسیده را در زمان خاص خود برداشت کرد.
مسلماً اندازه گوجه فرنگی هر چقدر درشت تر باشد زمان تبدیل گل به میوه و رسیدن آن هم طولانی تر خواهد بود. امروزه بسیاری از کشاورزان به خاطر تقاضای مناسب مصرف کننده تمایل زیادی به کشت گوجه ها چری دارند و این به دلیل میزان باردهی فراوان، رنگ های قرمز، صورتی و زرد و شکل های مختلف آن است که باعث قیمت بالای این واریته شده است.
کیفیت آب برای پرورش گوجه فرنگی گلخانه ای
کیفیت آب می تواند بر روی گیاه و خاک تاثیر داشته باشد. اثر علف کش های مورد استفاده مانند آترازین و متاکلر می تواند باعث از بین رفتن گوجه فرنگی شود. گوجه فرنگی به اکثر علف کش ها حتی در کمترین غلظت حساسیت دارد.
کیفیت آب بستگی به منبع تهیه و عاری بودن از مواد معلق و محلول دارد. در آّب های حاوی فلور،کلر، برم، بی کربنات، سدیم، گاز کلر و کربنات باید آن ها را حذف و یا آب را تا حدی رقیق کرد که غلظت این عناصر برای گیاه زیان آور نباشد.
مواد آلی مانند حشره کش های شیمیایی و نفتی و مواد آلی را باید از آب مورد استفاده برای گلخانه حذف نمود. روش فیلتر کربنی باعث حذف مواد شیمیایی آلی معلق می گردد و تعویض یونی و اسمز معکوس منجر به حذف یون های معدنی می شود.
تغذیه و کوددهی در گوجه فرنگی
نیاز گوجه فرنگی به مواد غذایی بسیار زیاد است و در خاک متوسط تا غنی از عناصری همچون فسفر، پتاسیم، کلسیم و منیزیم بیشترین میزان رشد را دارد. نیاز گوجه فرنگی به پتاسیم، کلسیم و آهن زیاد و به نیتروژن، منیزیم، فسفر، گوگرد، بر، منگنز و روی متوسط است. در خاک ضعیف از نظر کلسیم و تحت تنش آبی ناهنجاری فیزیولوژیکی پوسیدگی گلگاه دیده می شود.
کودهی قبل از کاشت
مهمترین کودهای پایه، کود آلی حیوانی و یا کمپوست حاصل از بقایای گیاهی می باشند. این کودها وقتی با خاک مخلوط می شوند علاوه بر تامین عناصر غذایی، بافت فیزیکی و تهویه مناسب را برای خاک فراهم می کنند.
برای این منظور توصیه می گردد از کودهای آلی پوسیده و کمپوست شده کامل مصرف شود. میزان قابل مصرف کودهای آلی را بین ۵۰ تا ۱۰۰ تن در هکتار می توان توصیه نمود. مقدار کودهای شیمیایی را باید بر اساس توصیه کودی آزمایشگاه خاک شناسی استفاده نمود.
برای مصرف کودهای پایه در فصول سرد زمستان که محدودیت نور وجود دارد باید توجه داشت که مقدار بیشتری نسبت به میزان توصیه شده مصرف گردد.

برداشت گوجه فرنگی گلخانه ای
گوجه فرنگی از جمله صیفی جاتی است که به دلایل فراوان کشت آن قابل صرفه است زیرا این محصول در غذاهای مختلف مورد استفاده قرار می گیرد و آن جا که به صورت اصلی وجود ندارد به صورت رب گوجه باعث خوشمزگی غذا می شود.
به همین دلیل است که در کشت گوجه فرنگی واریته هایی در نظر گرفته شده است که دقیقا با شرایط مصرف گوجه فرنگی مطابق است. گوجه فرنگی ریز در اندازه های ۵ تا ۲۰ گرمی و همین طور گوجه فرنگی هایی با وزن های تا ۲۵۰ گرم تولید شده است که به خاطر استفاده از تکنیک های جدید علاوه بر مقاومت بالا در برابر بسیاری از ویروس ها و بیماری ها، استعداد دوام و تازگی را تا مدت طولانی دارا می باشد.
مهمترین عامل در برداشت گوجه فرنگی این است که گوجه فرنگی در چه زمانی رسیده است. اگر محتویات اطراف بذر، ژله ای شده باشد به نحوی که با لبه تیز چاقو قادر به جداسازی آن از بذر باشیم در این هنگام میوه گوجه فرنگی رسیده است.
در صورتی که میوه قرمز یا صورتی رنگ شده باشد ولی گوشن میوه سفت باشد، میوه رسیده سفت است. همچنین اگر میوه کاملا رنگی و نرم باشد می گویند میوه رسیده است. جهت مصرف تازه خوری گوجه فرنگی و عرضه آن در بازار های محلی باید زمانی که میوه رسیده سفت است، آن را برداشت کرد. جهت عرضه میوه به بازارهای کمی دوردست، میوه ها را زمانی که سبز رسیده است برداشت می کنند.
اگر میوه کاملا رشد کرده باشد و در محل اتصال ساقه پس از حذف کاسه گل یک حلقه قهوه ای رنگ ایجاد شده باشد می گویند میوه رنگ اندازی شده است.
از زمان تولید نشاء و انتقال آن به زمین اصلی تا تولید میوه ۵۰ تا ۶۰ روز طول می کشد که بستگی به تغذیه گیاه، شرایط محیطی، هرس بوته و فصل کاشت دارد. در زمستان حدود ۶۰ روز و در تابستان حدود ۵۰ روز طول می کشد.
طول مدت باردهی ۲ تا ۳ ماه و در شرایط بهتر ۴ ماه خواهد بود و برداشت میوه در بهار ۲ بار و در تابستان ۳ بار در هفته می باشد که برداشت تدریجی منجربه افزایش عملکرد و بالا بردن وزن میوه های نارس روی خوشه می شود.
میوه نارس:
در این مرحله میوه کاملاً سبز است بذرها رشد کرده اند و مواد ژله ای هنوز در اطراف بذر تشکیل نشده و یا بسیار سفت بوده و قابل جدا شدن نیست.
میوه سبز رسیده:
در این مرحله میوه کاملا رشد کرده و لایه های ژله ای قابلیت جدا شدن دارند. بافت های داخل شروع به زرد شدن یا قرمز شدن می کنند. یک حلقه قهوه ای رنگ محل اتصال ساقه پس از حذف کاسه گل به وجود می آید برای زمانی که محصول را به شهرهای دور می فرستند مناسب می باشد.
میوه رنگ اندازی شده:
در این مرحله یک چهارم سطح پوست گوجه فرنگی در گلگاه شروع به رنگی شدن(زرد شدن و قرمز شدن) می کند.
رسیده سفت:
رنگ میوه کاملاً صورتی یا قرمز شده ولی گوشت میوه کاملاً سفت می شود و از فشارهای مکانیکی صدمه نخواهد دید. این حالت مناسب برای برداشت تازه خوری و عرضه در بازارهای محلی خواهد بود.
رسیدگی کامل:
میوه کاملا قرمز رنگ و نرم شده و از لحاظ بازاری مناسب نیست و افت کیفیت و قیمت به دنبال دارد.
بهترین حالت برای برداشت میوه گوجه فرنگی رسیده سفت می باشد و به عنوان یک قاعده کلی میوه هایی که برای ارسال به مناطق دور دست پرورش می دهند بایستی صاف، گوشت دار، دارای اندازه متوسط، رنگ مناسب و سفتی کافی باشند تا در حمل و نقل آسیبی نبیند.
در ارقام خوشه ای یا کلاستر که پنجاه درصد میوه روی خوشه رنگ گرفته و ۵۰ درصد هنوز سبز رنگ است می توان آن ها را برداشت کرد و به بازار عرضه نمود. سعی شود گوجه فرنگی در زمان برداشت زخم نشود زیرا زخم های ایجاد شده میزان تنفس و تولید اتیلن را افزایش می دهد و آب میوه کاهش پیدا می کند.
بهتر است میوه اول صبح که هوا خنک است و دمای میوه ها زیاد نیست برداشت شوند، زیرا خنک بودن میوه ها طول عمر آن ها را بیشتر می کند. چنانچه قصد نگهداری گوجه فرنگی را داریم دمای ۱۳ تا ۲۰ درجه برای گوجه سبز رسیده و ۷ تا ۱۰ درجه برای میوه رسیده سفت در نظر گرفته می شود.
برای این که رنگ طبیعی را به گوجه فرنگی که قبل از رسیدن کامل برداشت شده اند بدهیم می توان از حرارت ۲۱ تا ۲۴ درجه به مدت ۳ روز و یا اتیلن به نسبت ۱ یا ۲ در هزار استفاده کنیم.
برای بسته بندی گوجه فرنگی از جعبه های چوب و پلاستیکی استفاده می شود و بهترین زمان برای فروش محصول گوجه فرنگی زمستان تا اوایل بهار می باشد. در انتهای فصل کشت برای انجام عملیات پایانی، عملیات مانند آنچه که در کشت خیار بیان شد انجام می گیرد
تاریخچه پرورش گوجه فرنگی
گوجه فرنگی گیاهی علفی از خانواده بادمجانیان می باشدکه در مناطق گرمسیری به صورت چندساله و در مناطق معتدله و مناطقی که زمستان سرد دارند به صورت یکساله کشت می شود.
مناسب ترین میزان رشد آن در مناطق دارای هوایی گرم و مرطوب با نور کافی می باشد. متوسط زمان جوانه زنی بذر در خاک ۶ روز و طول دوره رشد پس از نشاء بوته در زمین تا میوه دهی ۶۰ تا ۷۰ روز است. البته این مدت به نوع و شرایط محیطی بستگی دارد.
ارزش تغذیه ای گوجه فرنگی
گوجه فرنگی از نظر ارزش تغذیه ای اهمیت بسزایی دارد و در سال های اخیر تحقیقات زیادی در این خصوص انجام شده است. گوجه فرنگی یکی از رایج ترین سبزیجات مصرفی است که به صورت تازه خوری و کنسرو مورد استفاده قرار می گیرد.
گوجه فرنگی و محصولات متنوع آن حاوی مواد آنتی اکسیدانی مانند لیکوپن، آسکوربیک اسید و مواد نلی می باشد. گوجه فرنگی موجب کاهش خطر سرطان به ویژه سرطان پروستات و بیماری های قلبی و عروقی می گردد.
پوست و بذر این گیاه نیز سرشار از لیکوپن و بتاکاروتن است. لیکوپن با غیر فعال کردن آنزیم های سازنده کلسترول موجب کاهش کلسترول خون می شود.
خصوصیات گیاه شناسی گوجه فرنگی
ریشه
ریشه گوجه فرنگی دارای سیستم وسیعی می باشد و در عمق ۶۰ تا ۱۰۰ سانتی متر خاک نفوذ می کند. ریشه اصلی در صورتی که به وسیله سطح آب زیرزمینی و طبقات سخت زیر مسدود نشود می تواند تا عمق قابل توجهی رشد کند. سیستم ریشه ای عمیق گیاه منجر به افزایش مقاومت گیاه در مقابل تنش خشکی می شود.
ساقه
ساقه گوجه فرنگی علفی، گرد، صاف و شکننده می باشد. با افزایش سن گیاه، چهار گوش، سخت و تقریبا خشبی می شود. ساقه ها پوشیده از کرک ریز هستند.
برگ
برگ ها در گوجه فرنگی مرکب و به طور متناوب بر روی ساقه قرار می گیرند. رنگ برگ سبز روشن و تعداد برگ ها و برگچه ها و اندازه آنها بر حسب واریته و دما و شرایط نوری متغیر می باشد که پشت آن کرک های ریزی وجود دارد.
گل
گل ها به صورت خوشه ای بین دو گره متوالی روی ساقه ظاهر می شوند. در گوجه فرنگی برای تشکیل میوه نیاز به گرده افشانی می باشد. گل های گوجه فرنگی کامل بوده و دارای اندام نر و ماده می باشد و به صورت متناوب و به رنگ زرد روی خوشه گل قرار دارند. معمولاً ۴ تا ۸ گل در روی هر گل آذین قرار دارد. همچنین ۲۰ عدد خوشه در هر بوته در مراحل رشد تولید می شود.
میوه
میوه گوجه فرنگی از لحاظ گیاه شناسی، سته گوشتی و آبدار است و شامل دانه هایی که توسط یک توده ژلاتین احاطه شده اند می باشند. به هنگام رسیدن، میوه به رنگ قرمز، زرد و نارنجی مشاهده می شود. گوجه فرنگی محصول فصل گرم بوده و به یخبندان حساس است. حساسیت میوه آن به سرما بیشتر از شاخ و برگ است.

آماده سازی خاک
قبل از آماده کردن زمین، ابتدا باید عمل آماده سازی خاک را انجام داد. خاک بستر گوجه فرنگی باید بسیار قوی و عمیق باشد، چون ریشه های این گیاه تا عمق ۷۰ تا ۸۰ سانتی متر رشد می کنند. در نتیجه این گیاه خاک فشرده را نمی پسندد. بیشترین فعالیت ریشه در عمق ۳۰ سانتی متری خاک می باشد و بسترهای کشت اصلی را قبل از انتقال نشاء بایستی تا عمق ۸۰ سانتی متر برای نفوذ بهتر ریشه مهیا نمود.
ویژگی های خاک
این گیاه به خاک شنی، شنی لومی و پوک همراه با زهکشی مناسب نیاز دارد. به ویژه بعد از جوانه زنی و در زمان رسیدن میوه حساس به غرقاب است. رطوبت اضافی خاک باعث مرگ گیاهچه می شود که این بیماری می تواند در اثر قارچ های بیماری زایی همجون فیتوفترا، پی تیوم و ریزوکتونیا ایجاد شود.
ریشه گوجه فرنگی نسبت به خیار قدرت نفوذ بیشتری داشته و تا حدودی به خشکی مقاومت دارد. اسیدیته مطلوب خاک ۶ تا ۵/۶ است. معمولا اسیدیته پایین با کاهش مقدار کلسیم همراه است و در صورت بروز تنش، پوسیدگی گلگاه اتفاق می افتد. این گیاه نسبتاً شوری تا ۵/۲ دسی زیمنس بر متر را تحمل می کند.
طبقه بندی گوجه فرنگی از نظر عادت رشد
انتخاب رقم مناسب در عملکرد نهایی محصول بسیار موثر است. معمولاً ارقام انتخابی بایستی دارای صفات مطلوبی همچون مقاومت نسبی به آفات و بیماری ها و دیگر تنش های محیطی باشند.
گوجه فرنگی درای ارقام پارتنوکارپ و غیر پارتنوکارپ می باشد که در ارقام پارتنوکارپ فقط گل ماده تولید می شود و بذری به وجود نمی آید. همچنین دارای واریته های متعددی از نظر شکل میوه، رنگ آن و کیفیت و همچنین مقاومت به شرایط مختلف می باشد. از نظر عادت رشد گوجه فرنگی به سه گروه تقسیم می شود:
ارقام رشد محدود یا معین
این ارقام برای کشت در فضای باز استفاده می شود و رشد آن ها به جوانه گل ختم می شود. معمولاً به ازای هر دو برگ یک گل آذین دارد و در انتهای هر شاخه فرعی نیز پس از تولید دو تا سه برگ یک گل آذین به وجود می آید و رشد گیاه متوقف می شود. دوره باردهی در این ارقام کوتاه است.
ارقام رشد نامحدود یا نامعین
این ارقام معمولاً در داخل گلخانه و مزرعه کشت می شود که حالت بالا رونده دارند و معمولاً به ازای هر سه برگ یک گل آذین وجود دارد و جوانه انتهایی به رشد خود ادامه می دهد. گل آذین در گوشه های ساقه اصلی و فرعی به وجود می آید و تا زمانی که شرایط مناسب باشد بوته به رشد خود ادامه می دهد.
ارقام رشد نیمه محدود یا شبه معین
در این ارقام به ازای هر سه برگ یک گل آذین وجود دارد و در نهایت در جوانه انتهایی نیز یک جوانه گل تولید می شود. برای کشت های کوتاه مدت گلخانه ای که حداکثر تولید را داشته باشد در پاییز مناسب می باشد. البته این ارقام بیشتر در هوای آزاد کشت می شوند.
به طور کلی ارقام گوجه فرنگی مورد ا%

Call Now Button